Onur Çoban

Bilişsel Çelişki Kuramı Yazan: Onur Çoban             İnsan algılarını açıklama ve davranışlarının kaynağını öğrenme amacıyla birçok çalışma yapılmıştır. Bunlarda en önemlilerinden biri 1950’lerde ortaya konan Bilişsel çelişki kuramıdır.             Aslen bir sosyal psikoloji konusu olan Bilişsel Çelişki, 1950’lerden itibaren iletişim modelleri ve kitle iletişimi hakkındaki çalışmalarda da kendine yer edinmiştir. Modelin, insan iletişimine olan ilgisi bu açıdan önemlidir. Kuram; Bilişsel Çatışma, Bilişsel Tutarlılık ve Çelişki Kuramı, Bilişsel Uyumsuzluk Kuramı gibi isimlerle de anılmaktadır. Orijinal ismi; Cognitive Dissonance olan kuramı ortaya atan kişi; ABD’li sosyal psikolog Leon Festinger dir. Sosyal Karşılaştırma gibi teorileri de ortaya atan, Festinger, pozitivist akımın iletişim biliminde etkin olmasını da sağlamıştır.     ...

Pozitivizm ve Comte Önce “devrimci” sonra “evrimci” suçlamasına maruz kalmış, bir bilim anlayışı… Yazan: Onur ÇOBAN             Adından sıklıkla bahsedilen ama aslında çoğu kişinin ne olduğu konusunda aklı karışık olan bir kavram yığını düşünün. Onun içinden cımbızla, bir konu çeksek ve bu çektiğimiz kavramın; bilim, sosyoloji, az felsefe, biraz siyaset ve bolca polemik içerdiğini fark etsek acaba tepkimiz ne olurdu? Bu sorunun yanıtını bulmak, ironik bir tarihsel yüzleşmeyle karşı karşıya kalmak demektir. Bu bulduğumuz disiplinin, binlerce yıllık anlayışı silip süpürecek kadar “devrimci” olduğunu ama bizzat devrimcilerce “gerici” olarak suçlandığını keşfetmek, biraz “insana” özgüdür kuşkusuz. Pozitivistler de; bu durumu her fırsatta haklı çıkarma gafletine düştükçe, eleştirmenler haksız da sayılmaz gerçi…             Evet, bulduğumuz bu kavram “Pozitivizm” . Türkçe de “ olgu...